Sexualiteit

Borstkanker kan intimiteit en seksualiteit ingrijpend veranderen. Tot jaren na de behandeling word je geconfronteerd met zowel lichamelijke als emotionele veranderingen en neveneffecten. Een zware ziekte heeft meestal gevolgen op seksueel vlak, maar borstkanker kan intimiteit en seks helemaal naar het achterplan schuiven.

De behandeling kan tijdelijk, en soms zelfs blijvend, vroegtijdige menopauze veroorzaken, waardoor seksuele betrekkingen pijnlijk kunnen zijn. Chemotherapie en Radiotherapie leiden heel vaak tot een allesoverheersende vermoeidheid. Door de medicatie, samen met de emotionele gevolgen van borstkanker, zijn depressieve gevoelens soms heel sterk aanwezig. De gevolgen van de operatie hebben een vernietigend, vervreemdend effect op het beeld van je eigen lichaam. Daarenboven dragen sommige gevolgen van chemotherapie, zoals opgeblazenheid en haarverlies, bij tot een laag zelfbeeld. De neveneffecten op je seksueel leven kunnen jaren na de behandeling nog een belangrijk effect hebben. In 2007 heeft de universiteit van Californië-Berkely een studie uitgevoerd bij jonge patiënten die borstkanker overwonnen. De onderzoekers stelden vast dat een aantal vrouwen tot 5 jaar na hun behandeling nog moeilijkheden op seksueel vlak ervaren. Volgens het National Cancer Institute ondervindt de helft van de vrouwen die een behandeling tegen borstkanker onderging, langdurig seksuele moeilijkheden.

Ook als je jouw veranderde lichaam aanvaard hebt, kunnen lichamelijke aspecten en gevolgen nog een effect hebben. Chemotherapie kan menopauze tijdelijk uitlokken, de hormoonmedicatie bij een hormoongevoelige kanker kan een jarenlange menopauze periode veroorzaken. De gevolgen hiervan, onder andere vaginale droogte, zorgen ervoor dat de zin in seks op een heel laag pitje staat.

Hieronder vind je een aantal tips om je seksuele gezondheid te verbeteren en de veranderingen aan je lichaam te verwerken:

  • Vaginale vochtinbrengende crèmes: dit zijn geen glijdmiddelen, maar zijn vergelijkbaar met de vochtinbrengende crèmes voor gelaat en handen, die de vochtbalans van het weefsel zelf bevorderen. Het zijn zetpillen die ingebracht worden in de vagina, die de vochtigheid van de vagina op peil brengen waardoor de natuurlijke elasticiteit hersteld wordt. Als je tijdens seksuele betrekkingen een opspannend, pijnlijk gevoel hebt, een gevoel alsof je huid gaat scheuren, dan is de vochtbalans in je vagina verstoord;
  • Glijmiddelen: anders dan de vochtinbrengende crèmes, zijn glijmiddelen bedoeld om te gebruiken tijdens seksuele betrekkingen. Voor een optimaal resultaat gebruik je glijmiddelen best in combinatie met een regelmatig en blijvend gebruik van vaginale vochtinbrengende crèmes;
  • Oefeningen: door de Kegel oefeningen train je jouw bekkenbodemspier, wat seksuele betrekkingen gemakkelijker maakt. De oefeningen bestaan uit het samentrekken en loslaten van de bekkenbodemspier (de spier die je voelt als bij het plassen je plas ophoudt). Voor seksuele betrekkingen de Kegeloefeningen doen, vermoeit de vaginale spieren die daarna gaan ontspannen;
  • Lingerie: mooie lingerie doet wonderen voor je zelfvertrouwen! Je voelt je er sterker en sexier mee. Tegelijkertijd kan lingerie je helpen bepaalde zones waarbij jij je nog niet comfortabel of nog wat onzeker voelt, te verhullen.

Websites

http://www.webmd.com/breast-cancer/features/breast-cancer-sex-and-intimacy?page=3

http://www.mskcc.org/cancer-care/adult/breast/sexual-health

http://www.breastcancerpartner.com/intimacy.shtml

Referenties

Psychosocial adjustment and marital intimacy among partners of patients with breast cancer: a comparison study with partners of healthy women.
Moreira H, Canavarro MC.
J Psychosoc Oncol. 2013;31(3):282-304. doi: 10.1080/07347332.2013.778934.

The Acceptability, Feasibility, and Efficacy (Phase I/II Study) of the OVERcome (Olive Oil, Vaginal Exercise, and MoisturizeR) Intervention to Improve Dyspareunia and Alleviate Sexual Problems in Women with Breast Cancer.
Juraskova I, Jarvis S, Mok K, Peate M, Meiser B, Cheah BC, Mireskandari S, Friedlander M.
J Sex Med. 2013 May 1. doi: 10.1111/jsm.12156. [Epub ahead of print]

Psychosexual functioning of women after breast cancer therapy.
Mroczek B, Kurpas D, Grochans E, Kuszmar G, Rotter I, Zułtak-Baczkowska K, Karakiewicz B.
Psychiatr Pol. 2012 Jan-Feb;46(1):51-61. Polish.

Subjective sexual well-being and sexual behavior in young women with breast cancer.
Kedde H, van de Wiel HB, Weijmar Schultz WC, Wijsen C.
Support Care Cancer. 2013 Jul;21(7):1993-2005. doi: 10.1007/s00520-013-1750-6. Epub 2013 Feb 22.

Sexual dysfunction in young women with breast cancer.
Kedde H, van de Wiel HB, Weijmar Schultz WC, Wijsen C.
Support Care Cancer. 2013 Jan;21(1):271-80. doi: 10.1007/s00520-012-1521-9. Epub 2012 Jun 20.

Video